Cem Yılmaz ist in der Türkei einer der erfolgreichsten und beliebtesten Kabarettisten und ein anerkannter Schauspieler. In einem seiner aktuellen Shows ergriff er auch das Thema Anadolu Rock und brachte die Zuschauer wieder zum lachen.
Er erklärt, wie man in 10 Schritten einen Anatolian Rock Song zaubern kann:)
Rock müzik ilk öncelerinde Amerika üzerinde blues tarzıyla gelişen ve rock’n'roll bir tarza çeviren müzik türü olarak adlandırabiliriz. 1950 zencilerin yapmış olduğu müziğe bir alternatif olarak gelen Elvis Presley ele alarak değişik tarzların ortaya çıkmasını sağlamıştır. Daha sonralarındaysa rock müzik hızlı bir gelişme göstermiş vede hard rock heavy metal, punk, psikedelik gibi değişik sesler, bakışlar ve anlayışlara karşı birden fazla bölümlere ayrılmıştır. İlk başlarda sadece eğlenmek amacıyla yapılmış ancak zaman ilerledikce toplumun ve insanların sorunlarına bakış açısı gösteren ayrıca, siyasi sorunlara karşı baş kaldıran vede bunları eleştirel bir bakış açısıyla yapılmaya başlanmıştır. Bununla birlikte süregelen “liberal” yapıyla birlikte toplumda git gide yanlızlaşan bireyinde sesini vede tepkisini dile getiren bir müzik türü halini almıştır.
Rock Müziğin ilk Türkiye’de Çıkışı ve Gelişim Süreci
Türk rock müziği gelişen şartlar ve teknoloji ile birlikte hızla dünyada yaygınlaşırken ülkemize gelmesi ilk önceleri sert tonlamalarda değil, yalnızca “beat” yani ritim tarzında tonlamalar ile yaygınlaşmıştır. Esas anlamda tam bir rock eseri yerine daha çok gitar ritim ve tonlamalarında çalınmaya başlanmıştır. Bunun asıl sebebi o sırada dünyayı kasıp kavuran “The Beatles” grubunun tüm dünya gibi Türkiye’yi de etkilemesi bunun yanı sıra ekipman sıkıntısıda etkilemiştir. Gittikçe gelişen teknoloji ile birlikte ortaya elektronik tınılarda olan Overdrive ve gitarda daha sert tarz yaratan distortion şekli çıkmasıyla rock müzik devir atlamış sayılabilir.
Dünyayı hızla etkileyen rock müzik Türkiye’de bizlere Erkin Koray ile sesini duyurmuştur. Erkin Koray müzisyen bir ailenin çocugu oldugu için rock müzikle kısa sürede tanışır ve bu müzik türünü icra etmeye başlar. Türkiye’de rock müzik türünü Erkin Koray’ın grubundan öncesinde Deniz Harp Okulunun orkestrası kurarak bir ilk olmuşlardır. Erkin Koray ise kendi grubuyla çalarak İstanbul’a bu müziği tanıtarak yaygınlaşmasında katkıda bulunmuştur. Yine 1950′lerin sonlarına Erkin Koray Galatasaray Lisesinde bir konser vermiştir ve bu konser ile Galatarasay Lisesi öğrencisi olan Barış Manço’nunda etkilenerek daha sonralarında bizlere sesini duyurmasını sağlamıştır. Barış Manço müzik hayatına Galatasaray Lisesi’nde Erkin Koray’dan etkilenerek arkadaşlarıyla beraber iki grup kurdu. Bu grupların ilki “Kafadarlar”, ikincisi ise “Harmoniler”di. Türkiye’de ilk rock parçasını da Erkin Koray ortaya koymuştur. Bu parça ilk olarak 1963′de Bir Eylük Akşamı adında bestelenmiş ancak albümle birlikte çıkış tarihi ise 1966 yılında “It’s so Long” adlı eserle sesini duyurmuştur.
Türkiye’de ilk defa sesini duyuran rock müzik, önceleri ingilizce şarkıların çevirileri sayesinde çalınmıştır. Türk gruplar ortaya yeni eserler yaratmak yerine yabancı şarkı sözlerini türkçe söylemeyi tercih etmiştir ve bazı parçaların sözleride ingilizce söylenmiştir. Bu esnada ise Erkin Koray, “The Beatles” grubunun “beat” tarzını popüler kılmasından önce bu tarzdaki ilk albümünü yayınlamıştır. Ancak daha sonrasında ise türkçe albümlerle sesini bizlere duyurmuştur. Bu tarz çevirme albümünü işk olarak yayımlayan Erkin Koray’dır. Aslında ilk Türk rock müzik parçalarını ise adı pek duyulmamış olan Tünay Akdeniz ile grubu bizlere 1975 yıllarında “Salak” adlı taş plaklarıyla duyurur. Türkiye’deki ilk rock albümü olan bu eser satışları oldukça ilgi görmüştür. Albüm adındaki “Salak” isimli parça söz ve müziğiyle tam anlamda Türkiye’deki ilk rock parçası sayılır. Bu tarihte ilk olarak ortaya çıkan bu albüm çıkış zamanı açısından da önemlidir. Çünkü bu dönemde Türk rock müziği duraksama dönemini yaşamıştır. Bu dönemde MFÖ ve Erkin Koray yurt dışında stüdyo müzisyenliğindedirler ve bu albüm ile duraksamaya giren rock müzik yeniden canlanma göstermiş ve ayrıca iyi bir satış elde etmiştir. Bunun yanı sıra bu albüm herkesin yakından tanıdığı ünlü Led Zeppelin grubununda ilgisini çekmiş ancak maddi durumlar yüzünden gerekli desteği alamamıştır. Salak albümü rock tarzın ilkleri olarak ise sorunlarla karşılaşmış hatta Rtük tarafından şarkı sözleri sebebiyle de geri çevrilmiştir ve bu durum 2000′li yıllara kadar süre gelmiştir. Rock müzik gelişme göstererek Barış Manço, Cem Karaca, Moğollar, Üç Hürel gibi isimlerle kendinden söz ettirmiştir. Türk rock müzik sözleriyle gerek görünüşleriyle tepki aldılar. Tarzlarla birlikte ise Erkin Koray eleştiri alırken Barış Manço ise özgünlükle adlandırıldı vede örnek alınacak bir kişiliğe dönüştü. Ayrıca devlet desteği gören Cem Karaca ise sonradan sorunsal bir kimlik olarak algılandı. Biz bu konuya fazla girmeyelim. Ayrıca Bülent Ortaçgil ve Fikret Kızılok türkçe ve yavaş rock tarzındaki parçalarla tanındılar.
Bu aradaki zaman zarfında ise artık Türkiye’de rock müzik tarzları oluşmaya başlar. Anadolu rock, rock, rock’n’roll gibi farklı tonlamalar çıkmıştır. Özellikle Cem Karaca’nın askerde anadolu insanını tanımasından sonra gelişen anadolu rock türüde bugün Haluk Levent ile süregelmektedir. Erkin Koray ise genel anlamda çeşitli tarzlarda çaldı ancak Alaturka Rock tarzını Türkiye’de duyurdu. Beat yani ritimsel rock ise Erol Büyükburç ile gelmiş diyebiliriz.
1980 Sonrası Türk Rock ve Türkiye’deki Gelişimi
80′lerin sonuna doğru yaşanan liberizm dalgasıyla birlikte kötü günler gelsede bu dönemde rock müzik atak göstermiştir. Çünkü sıkı yönetimle birlikte gelen birçok kısıtlamar ile rock müzik yapanlar yurt dışına gidip oraları tercih etmişlerdir. Bu dünyada baş gösteren liberizm duygusu kişiyi içine kapanık, mutsuz vede dolu bir hale getirmiştir. Bununla birliktede heavy metal dalgası ve heavy metale karşı bir ilgi başlamıştır. Heavy metal sert tarzıyla kişinini içini insanlara dökmesi olarak görülmüş vede Türkiye de geç yaygınlaşmıştır. Bu dönemde ses vokalin önde olmadan sadece müzik türüyle bir popülarite kazanmasıdır. Çoğu zaman iyi bir ses ile parçalar ön plan kalır ve sevilirler ancak bu heavy metalde tam tersine bir sonuç doğurmuştur. Sesin geride kaldığı gitar ve müziğin daha önde olduğu heavy metal türü bu dönemde gelişme göstermiştir. Uzun uzun atılan solo ve gitar ritimleri sevilmiş ses vokal arka planda kalmıştır. Bu yıllardaki rock müzik gelişiminin önemide Punk tarzının gelişmesi diyebiliriz. Çünkü punk daha rahat bir tarz ve isyankar yönüyle kendisini ifade etmiştir.
Tüm dünya gibi Türkiye’de de 80′li yılların sonrasında rock kültüründe fiziki dış görünüşün önemi anlaşılır. Dik ve çeşit çeşit saç tipleri daha uçuk giyinme tarzları ile beraber kişinin kendisini daha iyi ifade etmesini sağlamıştır. Bu giyinme tarzlarının bazı simgelerin seçilmeside liberal akımın kişiyi etkisi altına almasıyla başlamıştır. Eline gitar alan herkes kendi müzik ve biçim tarzını ortaya koymaya çalışmış ancak bunun etkileri ise 80 lerde değil daha ileride sıkça görülmeye başlanmıştır.
Özellikle 1986 da kurulan Pentagram grubu Türkiye’de ilk heavy metal grubu olarak devrim yapmıştır. İlk çıkan rock grupları gibi bunlarda ingilizce şarkı yaparak yurt dışına çalışmaktaydılar ancak yıllar sonra 1996 sonlarında ilk Türkçe heavy metal albümlerini çıkartarak büyük bir ilgi görmüşler ve Türkçe şarkılara ağırlık vermişlerdir. Pentagramdan önce Türkçe Heavy Metal yapanlarda olmuştur ancak diğerleri bu kadar çok ilgi görmemişlerdir. Günümüzde Avrupada adı bilinmektedir.
Bu dönemde blues ve county tarzında Erkan Oğur, Batu Mutlugil, daha sonraları ortaya çıkan Yavuz Çetin, Moğollar’ın gitaristi Cahit Berkay gibi isimlerde öncüler olmuşlardır. Bunlardan Erkan Oğur, blues öğrenmek için Missisipi’ye gitmiştir. Bluescuların tabiriyle blues çalmak için Missisipi’yi baştan aşağı geçmek gerekir. Erkan Oğur buraya gittiğinde onun için “Missisipi’yi çoktan bin defa baştan aşağı geçmiş” denmiştir. Bu tarzın günümüze yansımış ve popüler kılmış isimleri Replikas, Duman, Yavuz Çetin bazı isimlerdir. Özellikle de Duman ve Replikas müzikde doğu harmanı kullanarak günümüzde başarılı gruplardır.
Türkiye’de rock müzik 80′lerde gelişen sesini 90′lı yıllarda daha gür çıkartan ancak kendisi 2000′li yıllarda bulan ve gelişme gösteren bir müzik türü olmuştur. 90 ların başında elektronik tarzın çıkmasıyla beraber alternatif rock gibi türler çıkmıştır. Bu dönemde birçok türle tanışan Türk rock “Radical Noise” grup hardcore tarzında çalmıştır. 94 yılında Çek Cumhuriyetinde albümlerini ingilizce o olarak çıkartan grup Avrupada sesini duyururlar ve günümüzde bunları örnek temsil eden başarılı gruplar Çilekeş ve Manga gibi isimlerdir. Bunlar Türkiye de numetalin öncüleri olarak adlandırabiliriz. 90′lı yıllarda patlama gösteren pop tarzını 93 yılında albüm çıkartan Kargo grubu Türk Rock müziği yeniden harekete geçiren isimdir. Yaptıkları albümle birlikte pop tarzı listelerde ilk sıraları almayı başaran grup piyasayı hareketlendirmiş ve Türk Rock daha ön planda kalmıştır. Ayrıca bu dönemde çıkan Cemali gurubu Yuhyuh adlı parçasıyla Rtük engeline takılsalarda o dönem hareketlendirme getirmiş ve Türkçe Rock ile Türkçe sözlerle Amerikada başarı kazanmışlardır. Bunların ortak özelliği alternatif yani elektronik müzik alt yapısıyla daha geniş kitlelere hitap etmeleridir. Yine bu dönemde Cem Karaca’yı takip eden ve kendi sesini bizlere duyuran Haluk Levent’tir. Haluk Levent parçalarında Türkçe rock içine anadolu ezgileri katıp Anadolu Rock ile kendisini duyurmuştur. Genelliklede köyden kente geçenlerin ve muhalif tarafın temsilcisi sayılmıştır ancak ilerleyen dönemde farkına varıp kendi kendine derece atlamaya çalışarak farklı parçalarda üretmiştir. Özelliklede Türküleri cover yaparak şimdide moda olan bu akımı başlatmıştır. Bu cover akımı daha öncede olsa da Haluk Levent ile kendisini geliştirmiştir.
Gelişen ticaret ile birlikte Çin gibi ülkelerden düşük ücretli gelen müzik aletleriyle birlikte daha kolay elde edilmesi sağlanmış ve gençlerin müzik üzerine yönelmeleri etmen olmuştur. Çünkü müzik aleti almak için daha öncelerinde yurt dışından bir firma bulmak ve ordan iletişime geçerek almak gerekmekteydi. Ancak gelişen şartlarla birlikte bu aşamalar kaydedilmiş günümüz Türk rock müziğinede katkılarda getirmiştir. 2000′li yıllarda kent kültürü oluşmasıyla birlikte yanlız ve içine kapanık bir kitle meydana gelmiştir. İşte bunlarda yeni tarzın temellerini atmışlardır. Teoman, Şebnem Ferah ve Kargo gibi başlıca isimler bu müzik türünü alıp götürmüşlerdir. 1996’da çıkan Şebnem Ferah’ın “Kadın” isimli albümü ile Aylin Aslım başlıcalarıdır. Yıllarca siyaset vede iğneleme amacı güden vede arada aşkı dile getiren şarkı sözleri birden umutsuzluğu, yaşamdan kopmuşluğu dile getiren sözler haline gelmiştir. Gelişen ve güçlenen piyasa ile Athena, Duman, Mor ve Ötesi ve Manga gibi başlıca gruplarda önceden var olsalarda kendilerini bu dönemlerde ifade ederek popülerleşmişlerdir. Athena grubu ilk 1987 yılında bir metal grubu olarak ortaya çıkmış ve 1993’te sert bir albüm yayınlamıştır. Ancak kendisini futbolun geliştiği yıllarda Holigan adlı albümüyle daha popüler bir tarzda yakalamıştır. Bundan sonra popüler rock kültürüyle devam etmiş ve ilgiyi toplamıştır.
Sonuç olarak giderek yaygınlaşan rock müzik günümüzde dejenere olmuş ve popüler müzik halini almıştır. Çünkü yaşam tarzından çıkarak daha çok piyasa ve görüntüye önem veren bir hale gelmiştir. Ancak bunun temeli böyle değil görüntüye önem verilip müziği ikinci plana atmak değil tam tersidir.
Ayna wurde 1996 von Erhan Güleryüz und Cemil Ezören gegründet und bezeichnet sich als Anatolian Rockband. Ihr erstes Video wurde ohne ihr Wissen im Fernsehen veröffentlicht und als Bandname “Ayna” eingeblendet. Diesen Namen haben sie seitdem erhalten. Derzeit besteht die Band aus Erhan Güleryüz (Gitarre und Gesang), Can Güney (Gitarre und Gesang), Orçun Çolak (Keyboard), Can Ergenler (Bass-Gitarre), Ferda Orçun Aca (Schlagzeug).
Sie sind in über 80 Provinzen in der Türkei aufgetreten, haben eine TV-Show im TRT mit dem Namen “Aynadan Yansiyanlar” und haben Soundtracks für TV-Serien wie “Dolunay“, “Hakkini Helal Et“.
Moğollar wurde 1967 von fünf Studenten (Murat Ses, Aziz Azmet, Cahit Berkay, Engin Yörükoglu und Haluk Kunt) gegründet und entwickelte im Laufe der Zeit einen eigenen Stil, den sie Anadolu Rock (Anatolischer Rock) nannten: Rockmusik westlicher Prägung kombiniert mit türkischen Rhythmen, Harmonien und Instrumenten.
1976 brach die Gruppe auseinander; 20 Jahre später gab es eine Wiedervereinigung der Band, der heute nur noch vier Musiker angehören. Die Band ist hauptsächlich für ihre Filmmusik und ihre Instrumentalstücke bekannt.
Eine Komposition vom Gründungsmitglied und Keyboarder Murat Ses “Garip Coban” (aufgenommen 1970) wird in mehreren Ländern für die Playstation 3 Werbekampagne “this is living” verwendet.
Diskografie
1968
- Kaleden Kaleye Sahin Uçurdum // Ilgaz
- Eastern Love // Artik Çok Geç
- Mektup // Lazy John
- Everlasting Love // Hard work
1969
- Sessiz Gemi // Indim Havuz Basina
1970
- Dag ve Çocuk // Imece
- Aglama // Yalnizligin Acikli Güldürüsü
- Garip Çoban // Berkay Oyun Havasi
- Ternek // Haliç’te Günesin Batisi
1971
- Behind the Dark // Madimak // Lorke
- Hitchin // Hamsi
Baris Manço (geboren am 2. Januar 1943 in Istanbul, gestorben am 1. Februar 1999) war ein türkischer Sänger, Komponist und Fernsehmoderator. Er war einer der wichtigsten Personen der türkischen Musikgeschichte.
Sein Markenzeichen war von jungen Jahren an seine langen Haaren und der Schnurrbart, die er auch im fortschreitenden Alter im ergrauten Zustand beibehielt. Er komponierte mehr als 200 Lieder.
Baris Manço’s musikalische Karriere begann während seines Studiums in Belgien. In den späten 50ern wurde er als Pionier des sogenannten “Anadolu Rock” berühmt. 1970 schaffte Baris Manço mit der Single “Daglar Daglar” seinen Durchbruch in der Türkei. 700.000 verkaufte Platten bescherten ihm eine Platinauszeichung.
1976 brachte er eine Single in London heraus (Barish Mancho - Nick The Chopper), er erlangte damit seinen internationalen Durchbruch in den europäischen Charts. Vier Wochen lang hielt sich diese Platte auf Platz 1 in England, Frankreich und Belgien. Damit platzierte er sich noch vor Elton John.
Anfang der 90er trat er zusammen mit Metallica bei einem Rockkonzert in Russland auf. 1995 verkauften sich seine Platten (Mega Manco, Müsadenizle Cocuklar, Live in Japan) in Tokio mehr als in seiner eigenen Heimat.
Manço starb 1999 an einem Herzinfarkt. Bei der Staatsbeerdigung trauerten Millionen von Fans. Seine Beerdigung gilt in der Türkei als jene mit der zahlreichsten Beteiligung von Trauernden. Baris Manço lebte im Stadtviertel Moda des Istanbuler Stadtteils Kadiköy. Heute gibt es ihm zu Ehren in dem Stadtteil den BarisManço-Park.
Diskografie
Kurtalan Ekspres (1969)
Dünden Bugüne (1971)
2023 (1975)
Sakla Samani Gelir Zamani (1976)
Barish Mancho / Nick The Chopper (1976)
Yeni Bir Gün (1979)
20 Sanat Yili Disco Manço (1980)
Sözüm Meclisten Disari (1981)
Estagfurullah.. Ne Haddimize! (1983)
24 Ayar Manço (1985)
Degmesin Yagli Boya (1986)
30 Sanat Yili Fulaksesuar Manço-Sahibinden Ihtiyaçtan (1988)
Darisi Basiniza (1989)
Mega Manço (1992)
Müsaadenizle Çocuklar (1995)
Baris Manço Live In Japan (1996)
Mançoloji (1999)
Cem Karaca (geboren am 19. März 1945 in Istanbul, gestorben am 8. Februar 2004) war ein türkischer Rockmusiker und einer der bedeutendsten Vertreter des Anadolu Rock.
Nachdem er zunächst in Coverbands gespielt hatte, gründete er 1967 seine erste türkischsprachige Band Apaslar. 1972 wurde er Mitglied der Gruppe Mogollar. Nachdem sich Mogollar aufgelöst hatte, gründete er Dervisan.
Ihm wurde vorgeworfen, mit seinen Liedern die Bevölkerung gegen die Regierung aufzuwiegeln. Nach dem Militärputsch 1980 wurde deshalb gegen ihn Haftbefehl erlassen und er wurde ausgebürgert. Seit 1979 lebte Karaca deshalb im Exil in Deutschland, wo er auch auf deutsch sang. Erst 1987 wurde er vom damaligen türkischen Ministerpräsidenten Turgut Özal amnestiert und konnte in seine Heimat zurückkehren.
Bemerkenswert ist sein 1984 erschienenes deutschsprachiges Album Die Kanaken, in dem er mit Liedern wie “Mein Deutscher Freund” oder “Es kamen Menschen an” die Situation der türkischen Gastarbeiter und Immigranten in Deutschland thematisierte. Andere Lieder thematisieren Arbeitslosigkeit (Total geschlaucht) oder Vorratsdatenspeicherung (Schnüffler). Seine Texte sind auch nach über 20 Jahren noch aktuell.
Besonderes Charakeristikum ist die raue Stimme Karaca, die er sowohl in Rock- und Jazzmusik einsetzen konnte.
Im Jahr 2006 kam das Album “Mutlaka Yavrum” heraus. Dieses Album wurde zu Ehren von Cem Karaca produziert. In diesem Album findet man Lieder von Cem Karaca wieder, aber gesungen von anderen Musikern wie Haluk Levent, Teoman, Edip Akbayram, der Gruppe maNga und vielen mehr.
Diskografie
Apaslar-Kardaslar (1972)
Tesekkürleriyle (1974)
Nem Kaldi (1975)
Parka (LP) (1977)
Yoksulluk Kader Olamaz (1977)
Safinaz (1978)
Hasret (1980)
Bekle Beni (1982)
Die Kanaken (1984)
Merhaba Gençler (1987)
Töre (1988)
Yiyin Efendiler (1990)
Nerde Kalmistik (1992)
Bindik Bir Alamete (1999)
Mutlaka Yavrum (2006)
Çökertme
Kostenlos anmelden, die aktuellsten News
aus der türkischen Rockszene erhalten
und die Vorzüge von Specials-Mitgliedern nutzen! Klicke hier und melde Dich kostenlos an!
Aktuelle Kommentare